গুৱাহাটীঃ সাংবিধানিক সমতা আৰু ধৰ্মনিৰপেক্ষতাৰ নীতিক অনুসৰণ কৰি অসম চৰকাৰে আজি ৰাজ্য বিধানসভাত UCC (Uniform Civil Code), Assam, ২০২৬ বিধেয়ক উত্থাপন কৰে।
মুখ্যমন্ত্ৰী ড° হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাৰ হৈ সংসদীয় পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰী অতুল বৰাই আলোচনা বাবে বিধেয়কখন উত্থাপন কৰে। UCC-ৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে সকলো নাগৰিক, বিশেষকৈ মহিলাসকলক একে ধৰণৰ অসামৰিক আইন ব্যৱস্থাৰ অন্তৰ্গত কৰা।
নিজৰ X হেণ্ডেলত মুখ্যমন্ত্ৰীয়ে কয়, “অসম বিধানসভাত UCC ২০২৬ বিধেয়ক উত্থাপন কৰাটো এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদক্ষেপ, যিয়ে UCC অসম কিয় প্ৰয়োজন আৰু ই আমাৰ প্ৰতিষ্ঠাপক পিতৃসকলে দেখুওৱা পথ বাস্তৱায়িত কৰাত কেনেদৰে সহায় কৰিব সেই বিষয়ে আনুষ্ঠানিক আলোচনা আগবঢ়াব।”
UCC বিধেয়কৰ জৰিয়তে বহু বিবাহ, বিবাহ বিচ্ছেদ, উত্তৰাধিকাৰ আৰু লিভ-ইন সম্পৰ্কৰ ক্ষেত্ৰত সকলো বাসিন্দাৰ বাবে একক অসামৰিক আইনী কাঠামো স্থাপন কৰা হ’ব।
বিধেয়কখন উত্থাপন কৰি অতুল বৰাই সদনৰ বাহিৰত কয়, “আমি আত্মবিশ্বাসী যে আইনৰ জৰিয়তে মহিলাসকলে ন্যায় লাভ কৰিব। বৰ্তমানৰ কিছুমান ব্যক্তিগত আইনত এনে ব্যৱস্থা আছে যিয়ে বৈষম্য আৰু অসমতা সৃষ্টি কৰে। UCC কাৰ্যকৰী হ’লে মহিলাসকলে পুৰুষৰ সমান অধিকাৰ ভোগ কৰিব পাৰিব। মুখ্যমন্ত্ৰীয়ে আগতেই এই প্ৰতিশ্ৰুতি দিছিল আৰু সেই অনুসৰিয়েই পুনৰ ক্ষমতালৈ অহাৰ পিছত প্ৰথম অধিৱেশনতেই বিধেয়কখন উত্থাপন কৰা হৈছে।”
বিধেয়কখনৰ জৰিয়তে ৰাজ্যৰ আইনী কাঠামো অধিক সুশৃংখল কৰাৰ উদ্দেশ্যে অসমত মুছলমান বিবাহ আৰু বিবাহ বিচ্ছেদৰ বাধ্যতামূলক পঞ্জীয়ন আইন, ২০১৬ ২০২৪ বাতিল কৰা হ’ব। কিন্তু, এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সুৰক্ষা ধাৰা সংযোজন কৰা হৈছে, যাৰ অধীনত এই UCC কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পূৰ্বে সম্পন্ন হোৱা বহু-বিবাহ (polygamous marriage) সমূহ বৈধ আৰু আইনগতভাৱে সুৰক্ষিত হিচাপে গণ্য হ’ব। এই সমগ্ৰ বিধিবদ্ধ ব্যৱস্থাই আইনী একৰূপতা আৰু সাংস্কৃতিক সংবেদনশীলতাৰ মাজত ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰি অসমক এক অগ্ৰগামী আৰু ঐক্যবদ্ধ ৰাজ্য হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব। অনুসূচিত জনজাতিসকল (Scheduled Tribes) UCC-ৰ আওতাৰ বাহিৰত থাকিব।
বিবাহ সংক্রান্ত বিধানসমূহৰ অধীনত, বিধেয়কখনে একবিবাহ (monogamy) বাধ্যতামূলক কৰিছে আৰু ল'ৰাৰ বয়স ২১ বছৰ আৰু ছোৱালীৰ বয়স ১৮ বছৰ ন্যূনতম বৈধ বয়স নিৰ্ধাৰণ কৰিছে। গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে, এই আইনখনে সাংস্কৃতিক বৈচিত্ৰ্য সুৰক্ষিত কৰি সকলো ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠান আৰু প্ৰচলিত ৰীতি-নীতি অনুসৰি বিবাহ সম্পন্ন কৰাৰ পূৰ্ণ স্বাধীনতা দিছে। ইয়াৰ ভিতৰত বৈদিক বিবাহ, আহোম চকলং, সপ্তপদী, আশীৰ্বাদ নিকাহ, পবিত্ৰ সংঘৰ আনন্দ কাৰাজ আদি অন্তৰ্ভুক্ত।
প্ৰতাৰণা ৰোধৰ উদ্দেশ্যে, সমগ্ৰ ৰাজ্যত সকলো বিবাহ আৰু বিবাহ বিচ্ছেদৰ ক্ষেত্ৰত নিবন্ধন বাধ্যতামূলক কৰা হ’ব। দম্পতীয়ে বিবাহ সম্পন্ন হোৱাৰ ৬০ দিনৰ ভিতৰত উপ-পঞ্জীয়কৰ (sub-registrar) ওচৰত বিবাহৰ স্মাৰকপত্ৰ (marriage memorandum) দাখিল কৰিব লাগিব। তদুপৰি, বিধেয়কখনে নিষ্ঠুৰ ব্যৱহাৰ (cruelty), পৰিত্যাগ (desertion) অথবা পাৰস্পৰিক সন্মতি (mutual consent) আদি একে ধৰণৰ বিচ্ছেদৰ ভিত্তি নিৰ্ধাৰণ কৰিছে আৰু পাঁচ বছৰৰ তলৰ শিশুৰ প্ৰাথমিক অভিভাৱকত্ব সাধাৰণতে মাতৃৰ হাতত থাকিব বুলি নিশ্চিত কৰিছে।
উত্তৰাধিকাৰৰ ক্ষেত্ৰত, বিধেয়কখনে উইল নথকা (intestate inheritance) অৱস্থাত Class-1 উত্তৰাধিকাৰীসকলৰ মাজত এক সমান আৰু লিংগ-সমতাভিত্তিক অধিকাৰৰ ব্যৱস্থা কৰিছে। ইয়াত মৃত ব্যক্তিৰ স্বামী বা পত্নী, সন্তান আৰু পিতৃ-মাতৃক সমানভাৱে অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। আনহাতে, উইলৰ জৰিয়তে সম্পত্তি আৱণ্টনৰ ক্ষেত্ৰত (testamentary succession), সুস্থ মস্তিষ্কৰ যিকোনো প্ৰাপ্তবয়স্ক ব্যক্তিক লিখিত আৰু সাক্ষীযুক্ত উইল তৈয়াৰ কৰাৰ আইনী অধিকাৰ দিয়া হৈছে।
আধুনিক পাৰিবাৰিক ব্যৱস্থাক লক্ষ্য কৰি, বিধেয়কখনে লিভ-ইন সম্পৰ্কৰ বাবে এক নতুন নিয়ম প্ৰৱৰ্তন কৰিছে, য’ত এক মাহৰ ভিতৰত লিভ-ইন সম্পৰ্ক পঞ্জীয়ন বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে। ইয়াৰ লগতে, লিভ-ইন সম্পৰ্কৰ পৰা জন্ম হোৱা সন্তানক সম্পূৰ্ণ বৈধ মৰ্যাদা দিয়া হৈছে আৰু পৰিত্যক্ত লিভ-ইন সংগীক আদালতৰ জৰিয়তে আৰ্থিক ভৰণ-পোষণ দাবী কৰাৰ স্পষ্ট আইনী অধিকাৰ প্ৰদান কৰা হৈছে।
এই বিধেয়কখনে স্পষ্ট আৰু দৃঢ় বাৰ্তা প্ৰেৰণ কৰিছে যে ব্যক্তিগত সম্পৰ্কত শোষণ, প্ৰতাৰণা আৰু বেআইনী কাৰ্যকলাপ কোনোপধ্যে সহ্য কৰা নহ’ব। প্ৰস্তাৱিত আইন অনুসৰি, দ্বিবিবাহ (bigamy) আৰু বহু-বিবাহ (polygamy) কৰিলে ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতা (BNS), ২০২৩-ৰ ধাৰা ৮২ অনুসৰি সৰ্বাধিক সাত বছৰৰ কাৰাদণ্ড হ’ব পাৰে। শিশুবিবাহ অথবা বৈধ সন্মতি অবিহনে হোৱা বিবাহৰ ক্ষেত্ৰত শিশু বিবাহ নিষেধাজ্ঞা আইন ২০০৬ ব্যৱহাৰ অনুসৰি দুবছৰলৈ কাৰাদণ্ড, জৰিমনা অথবা দুয়োটাই হ’ব পাৰে।
বলপূৰ্বক, জোৰ-জবৰদস্তি অথবা তথ্য গোপন কৰি কৰা প্ৰতাৰণামূলক বিবাহৰ বাবে সাত বছৰৰ কাৰাদণ্ড আৰু জৰিমনাৰ বিধান ৰখা হৈছে। আইনী বিবাহ বিচ্ছেদ পদ্ধতি উলংঘা কৰা বা বেআইনীভাৱে বিবাহ ভংগ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত তিনিবছৰলৈ কাৰাদণ্ড আৰু জৰিমনা হ’ব পাৰে। আনহাতে, বিবাহ বিচ্ছেদ হোৱা ব্যক্তিক পুনৰ বিবাহৰ পূৰ্বে বেআইনী চৰ্ত পূৰণ কৰিবলৈ বাধ্য কৰালে তিনিবছৰৰ কাৰাদণ্ড আৰু ১ লাখ টকাৰ জৰিমনা হ’ব। বৈধ প্ৰচলিত ৰীতি-নীতিৰ সুৰক্ষা নাথাকিলে নিষিদ্ধ সম্পৰ্কৰ ভিতৰত বিবাহ কৰিলেও ছয় মাহলৈ কাৰাদণ্ড আৰু সৰ্বাধিক ৫০ হাজাৰ টকাৰ জৰিমনাৰ ব্যৱস্থা ৰখা হৈছে।
ইয়াৰ উপৰিও, বিবাহ অথবা বিবাহ বিচ্ছেদৰ ৬০ দিনৰ ভিতৰত ইচ্ছাকৃতভাৱে পঞ্জীয়ন নকৰিলে ১০ হাজাৰ টকাৰ জৰিমনা আৰোপ কৰা হ’ব। পঞ্জীয়নৰ সময়ত জাল অথবা ভুৱা নথিপত্ৰ দাখিল কৰিলে সৰ্বাধিক তিনিমাহৰ কাৰাদণ্ড, ২৫ হাজাৰ টকা পৰ্যন্ত জৰিমনা অথবা দুয়োটাই হ’ব পাৰে।
একেদৰে, লিভ-ইন সম্পৰ্ক এক মাহৰ ভিতৰত পঞ্জীয়ন নকৰিলেও তিনিমাহলৈ কাৰাদণ্ড অথবা ১০ হাজাৰ টকা পৰ্যন্ত জৰিমনাৰ বিধান ৰখা হৈছে। আনহাতে, এনে ঘোষণা কৰাৰ সময়ত গুৰুত্বপূৰ্ণ তথ্য গোপন কৰা বা ভুৱা তথ্য প্ৰদান কৰিলে তিনিমাহৰ কাৰাদণ্ড আৰু ২৫ হাজাৰ টকা পৰ্যন্ত জৰিমনা হ’ব পাৰে।
এই বিধানসমূহৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে মহিলাসকলক সুৰক্ষা প্ৰদান কৰা, আইনী স্বচ্ছতা নিশ্চিত কৰা আৰু ৰাজ্যত সামাজিক জবাবদিহিতা অধিক শক্তিশালী কৰা।
অধিক পঢ়ক - সত্ৰৰ ভূমি বেদখলৰ বিৰুদ্ধে কঠোৰ আইন প্ৰণয়নৰ আহ্বান বিধানসভাৰ অধ্যক্ষ ৰঞ্জিত কুমাৰ দাসৰ
