বোকাখাতঃ প্ৰত্নতত্ত্ব বিভাগে বিভিন্ন ঐতিহাসিক স্থানৰ ওপৰত গৱেষণা চলাই সেই ঠাইৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব জনসাধাৰণৰ আগত তুলি ধৰিলেও, নুমলীগড়ৰ দেউপাহাৰৰ কাষৰ বক্সা পাহাৰত সিঁচৰতি হৈ থকা শিলাখোদিত ভাস্কৰ্যসমূহ বহু যুগ ধৰি অৱহেলিত আৰু উপেক্ষিত হৈ থকাটো দুৰ্ভাগ্যজনক। সচেতন স্থানীয় লোকসকলে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে যে চৰকাৰ আৰু সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষই কিয় এই ঐতিহাসিক নিদৰ্শনসমূহৰ প্ৰতি কোনো গুৰুত্ব প্ৰদৰ্শন কৰা নাই।
সেই স্থানলৈ যাবলৈ একমাত্ৰ ভৰসা এখন জৰাজীৰ্ণ বাঁহৰ দলং, যিখন যিকোনো সময়তে ভাঙি পৰাৰ আশংকা সৃষ্টি হৈছে।
স্থানীয় জনশ্ৰুতি অনুসৰি, বক্সা পাহাৰৰ এই ধ্বংসাৱশেষসমূহৰ সৈতে মহাভাৰতৰ বিভিন্ন কাহিনীৰ সম্পৰ্ক আছে। বহুতে বিশ্বাস কৰে যে এই স্থানটো ভীম আৰু জৰাসন্ধৰ যুদ্ধৰ সৈতে জড়িত। কাহিনী অনুসৰি, জৰাসন্ধই এই পাহাৰত বাকচৰ আকৃতিৰ শিলৰ কাৰাগাৰত বহু লোকক বন্দী কৰি ৰাখিছিল। পিছত ভীমে জৰাসন্ধক বধ কৰি নিজৰ গদাৰে সেই কাৰাগাৰ ভাঙি বন্দীসকলক মুক্ত কৰিছিল। সেই বাকচ সদৃশ শিলৰ কাৰাগাৰৰ বাবেই পাহাৰটোৰ নাম "বক্সা পাহাৰ" হোৱা বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।
উল্লেখযোগ্য যে নুমলীগড় অঞ্চল কছাৰী আৰু আহোম ৰাজ্যৰ ইতিহাসৰ সৈতে গভীৰভাৱে জড়িত। বিভিন্ন ঐতিহাসিক নথিপত্ৰতো এই অঞ্চলৰ উল্লেখ পোৱা যায়। কিছুমানে এই ধ্বংসাৱশেষসমূহ কছাৰী বা আহোম শাসনকালৰ বুলি মত প্ৰকাশ কৰে, আনহাতে আন কিছুমানে ইয়াৰ ভাস্কৰ্যসমূহ নবম-দশম শতিকাৰ দেউপাহাৰৰ ধ্বংসাৱশেষৰ সৈতে সাদৃশ্য থকা বুলি কয়।
বক্সা পাহাৰৰ এই নিদৰ্শনসমূহৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে মতভেদ থাকিলেও, সকলোৱে একমত যে ইয়াৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিত গৱেষণা চলোৱা উচিত। স্থানীয় ৰাইজে চৰকাৰ আৰু প্ৰত্নতত্ত্ব বিভাগক সিচৰতি হৈ থকা শিলাখোদিত ভাস্কৰ্যসমূহ সংৰক্ষণ কৰি সঠিকভাৱে সজাই-পৰাই এই স্থানটোক এক আকৰ্ষণীয় পৰ্যটনস্থলী হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ আহ্বান জনাইছে।
ইয়াৰ মাজত এক বিশাল পদচিহ্ন সদৃশ খোদিত আকৃতিও আছে, যাক বহুতে ভীমৰ খোজৰ চিন বুলি দাবী কৰে। পাহাৰৰ শিলসমূহত শিলালিপিও দেখা যায়। ইতিহাস আৰু পৰ্যটনৰ বিপুল সম্ভাৱনা থকা সত্ত্বেও এই স্থানটো সম্পূৰ্ণৰূপে অৱহেলিত হৈ আছে। উল্লেখ্য যে এই অঞ্চল বনৰীয়া হাতীৰ বাসস্থান হিচাপেও পৰিচিত।
বক্সা পাহাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ ৩৯ৰ পৰা প্ৰায় এক কিলোমিটাৰ দূৰত অৱস্থিত। পাহাৰলৈ যোৱা পথত ৰাংচালি নদী আছে, যাৰ ওপৰত নুমলীগড় চাহ বাগিচাই এখন বাঁহৰ দলং নিৰ্মাণ কৰিছে। এই দলং ব্যৱহাৰ কৰি চাহ বাগিচাৰ শ্ৰমিক আৰু পৰ্যটকসকলে বক্সা পাহাৰলৈ যাতায়াত কৰে। কিন্তু জৰাজীৰ্ণ অৱস্থাত থকা এই দলংখনৰ বাবে যিকোনো সময়তে ভয়ংকৰ দুৰ্ঘটনা সংঘটিত হোৱাৰ আশংকা আছে, যদিও এই বিষয়ত কোনো কৰ্তৃপক্ষৰ তৎপৰতা দেখা নাযায়।
শেহতীয়াকৈ এদল বিদেশী পৰ্যটকেও এই একে বাঁহৰ দলং পাৰ হৈ বক্সা পাহাৰৰ অৱহেলিত শিলাখোদিত ভাস্কৰ্যসমূহ পৰিদৰ্শন কৰিছে।
অধিক পঢ়ক - বিশ্ব পৰ্যটকৰ আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কাজিৰঙা, ৫ লাখ অতিক্ৰম কৰিলে পৰ্যটকৰ সংখ্যা
